بررسي اثر آهك بر روي كيفيت ميكروبي لجن خام تصفيه خانه فاضلاب جنوب اصفهان

نويسنده: ايرج كرد
استاد راهنما: بيژن بينا، حسين موحديان عطار
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1381/11/01
مدرك: كارشناسي ارشد مهندسي بهداشت محيط
دانشگاه: دانشكده علوم پزشكي اصفهان، بهداشت، گروه بهداشت محيط
چكيده: مقدمه: از ميان اجزاء جدا شده از فاضلاب در يك تصفيه خانه فاضلاب شهري لجن بيشترين حجم را به خود اختصاص مي دهد منابع اصلي توليد لجن در تصفيه خانه ها عموماً حوضچه هاي ته نشيني هستند، اما واحدهاي تغليظ، تثبيت و آماده سازي لجن نيز در شمار اين منابع قرار مي گيرند. در واقع لجن حاوي انواع ميكروارگانيسم هاي بيماريزا، مواد آلي و معدني بوده كه مي تواند براي انسان و محيط زيست مضر و خطرناك باشد، بنابراين قبل از اينكه در محيط آزاد شود، بايد كاملاً تصفيه و پردازش شده و با توجه به مقررات زيست محيطي دفع گردد. روشهاي گوناگوني براي تصفيه و تثبيت لجن وجود دارد. تصفيه لجن با آهك جز، يكي از فرآيندهايي است كه به طور قابل ملاحظه اي پاتوژنها را كاهش مي دهد، مي باشد لذا در اين مطالعه اثر آهك بر روي كيفيت لجن خام تصفيه خانه فاضلاب جنوب اصفهان مورد بررسي قرار گرفته است.
مواد و روشها:‌ در اين مطالعه، از لجن خام مايع تصفيه خانه فاضلاب جنوب اصفهان 7 نمونه برداشته شد. و در ابتدا پارامترهاي جامدات كل، جامدات فرار، كليفرم كل، كليفرم مدفوعي، سالمونلا و تخم انگل ها تعيين شدند. در مرحله بعد pH لجن با اضافه نمودن پودر آهك زنده 80 درصد در دو ظرف جداگانه به ترتيب به بيش از 11 و 12 رسانده شد و به مدت دو ساعت اين شرايط حفظ گرديد. سپس مخلوط لجن و آهك براي مدت 5 روز ذخيره گرديد و در فواصل زماني مختلف 2، 24، 72 ساعت، و در نهايت پنج روز مجدداً پارامترهاي تعيين شده اندازه گيري شدند.
نتايج: در لجن تصفيه شده با آهك به ترتيب در pH هاي بيش از 11 و 12 ابتدا درصد جامدات كل افزايش يافت ولي درصد جامدات فرار كاهش پيدا نمود. در pH‌ بيش از 11 با گذشت زمان pH كاهش پيدا نمود در نتيجه درصد جامدات كل بازهم افزايش يافت ولي درصد جامدات فرار بعلت رشد مجدد ميكروارگانيسم ها به تدريج افزايش پيدا نمود. در لجن تصفيه شده با pH بيش از 12 در طول مدت ذخيره سازي لجن افت pH مشاهده نشد. در هر دو pH بعد از گذشت دو ساعت سالمونلا بطور كلي غير فعال و از بين رفته بود و در مراحل بعدي ديگر شناسايي نشد. راندمان حذف كليفرمهاي مدفوعي در هر مرحله در هر دو pH بيش از 99% بوده و راندمان غير فعال شدن تخم انگلها در pH بيش از 11 و 12 در پايان مدت پنج روز به ترتيب 56 و 83.3 درصد مي باشد.
بحث و نتيجه گيري: نتايج حاصل از اين تحقيق مشخص مي سازد، در صورتي كه pH به بيش از 11 و 12 افزايش يابد و pH به مدت 2 ساعت در حين اختلاط بالاي 11 و 12 نگهداري گردد، باعث بهبود كيفيت ميكروبي لجن خواهند شد. بطوريكه در ظرف مدت 2، 24 ساعت به ترتيب مقررات كاهش پاتوژنهاي كلاس B و كلاس A و همچنين مقررات كاهش جذب ناقلين را بعد از دو ساعت تأمين مي كنند ولي قادر به تأمين مقررات كاهش پاتوژن كلاس A از نظر تخم انگلها نمي باشند. در pH بيش از 12 لجن پايدار بوده و ايجاد بو نمي كند و همچنين رشد مجدد ارگانيسم ها در اين pH به حداقل مي رسد. ولي در pH‌ بيش از 11 با گذشت زمان pH كاهش مي يابد و ميكروارگانيسم ها شروع به رشد نموده و باعث ايجاد بوي زننده و متعفن شدن لجن مي شوند كه لجن سريعاً بايد از محل خارج و دفع گردد، به همين دليل از لجن تصفيه شده با pH بيش از 11 نمي توان بعنوان كود در باغچه هاي خانگي و فضاي سبز استفاده نمود، اما به دليل عدم افت pH در لجن تصفيه شده با pH بيش از 12 مي توان اين لجن را در كشاورزي و در باغچه هاي خانگي استفاده نمود.
كلمات كليدي: آهك، لجن، كليفرم، سالمونلا