بررسي غلظت فلزات سمي سرب، كادميوم، كروم و كبالت در رنگهاي مصرفي استان اصفهان

نويسنده: رضا يزدانخواه
استاد راهنما: حسين پورمقدس، محمدرضا شاهمنصوري
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1382/04/01
مدرك: كارشناسي ارشد مهندسي بهداشت محيط
دانشگاه: دانشكده علوم پزشكي اصفهان، بهداشت، گروه مهندسي بهداشت
چكيده: مقدمه: خطرات ناشي از فلزات سنگين در رنگها، از جمله رنگهاي ساختماني بطور جامع و گسترده اي در كشورهاي مختلف جهان مورد مطالعه قرار گرفته است و در برخي از كشورها استفاده از اين فلزات در رنگها محدود گشته و حتي در مواردي ممنوع اعلام گرديده است. اشيا يا مواد رنگ شده پس از مصرف و فرسوده شدن بصورت مواد زائد وارد محيط زيست مي شوند بنابراين وجود فلزات سنگين در چنين موادي باعث تجمع آنها در خاك آبهاي زيرزميني و آبهاي سطحي گشته و از طرق مختلف وارد گياهان، بدن انسان و ساير جانداران خواهد گرديد. هدف از اين تحقيق بررسي غلظت فلزات سنگين سرب، كادميوم، كروم و كبالت در رنگهاي ساختماني مصرفي استان اصفهان بود.
روشها: در اين تحقيق غلظت فلزات سنگين سرب، كادميوم، كروم و كبالت در رنگهاي ساختماني مصرفي در استان اصفهان اندازه گيري شد. براي اين منظور 8 كارخانه و از هر كارخانه 5 نوع رنگ و از هر رنگ 3 نمونه در زمانهاي مختلف انتخاب گرديد. تعداد كل نمونه هاي جمع آوري شده 120 عدد مي باشد. نمونه هاي مذكور پس از آماده سازي، در داخل كوره خاكستر شده و بوسيله اسيد نيتريك هضم گرديد و سپس غلظت فلزات سنگين محلول حاصل توسط دستگاه جذب اتمي با شعله تعيين مقدار گرديد. از روشهاي آماري آناليز واريانس دو طرفه (ANOVA) و Duncan براي تجزيه و تحليل اطلاعات حاصل استفاده گرديد.
نتايج: نتايج حاصل نشان مي دهد كه مقدار سرب از 28 تا 25417، كادميوم از 1 تا 131، كروم از 154 تا 36517 و بالاخره كبالت از 121 تا ppm 30729 متغير بوده است.
بحث: همچنين نتايج حاصل نشان داد كه بيشترين غلظت فلزات سنگين مورد مطالعه مربوط به كروم و كمترين آن مربوط به كادميوم بود. كبالت و سرب از لحاظ غلظت موجود در رنگها به ترتيب در رديف دوم و سوم اهميت قرار دارد. همچنين غلظت فلزات سنگين در رنگهاي زرد بيشتر از ساير رنگها بوده و در رنگهاي سفيد پلاستيكي از ساير رنگها كمتر است. نتايج حاصل از آزمونهاي آماري نشان مي دهد كه هم فام رنگ و هم نوع كارخانه بر غلظت فلزات سنگين اثر معني دار دارد بعبارت ديگر غلظت فلزات سنگين بين رنگهاي مختلف يك كارخانه و همچنين بين رنگهاي مشابه از كارخانجات مختلف متفاوت مي باشد. و لذا مي توان نتيجه گيري نمود كه كارخانجات از استاندارد مشخص و ثابتي جهت فرمولاسيون يك رنگ مشابه استفاده نمي كنند.
كلمات كليدي: