حذف بيولوژيكي كادميوم از فاضلابهاي صنعتي

نويسنده: محمد علي صديقي
استاد راهنما: محمود شريعت
استاد مشاور: فروغ واعظي، اشرف السادات مصباح
تاريخ دفاع: 1376/11/29
مدرك: كارشناسي ارشد مهندسي بهداشت محيط
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي تهران، دانشكده بهداشت، مهندسي بهداشت محيط
چكيده: طبيعت و انسان در طول چرخه زندگي با آلودگي متفاوتي روبرو هستند از جمله آلودگيهايي كه از فلزات سنگين مثل كادميوم ايجاد مي گردد، آلودگيها از منابع طبيعي و مصنوعي توليد شده از طريق آب و هوا و خاك و منابع انسان ساخت به انسان منتقل شده ايجاد عوارض گوناگون مي كند، امراض به صورت حاد و مزمن، بشكل امراض كليوي، استخواني، ريوي سرطاني و اثرات كروموزمي در نتيجه آلودگي بروز نموده اند. اين امر باعث جلب توجه متخصصين براي حذف كاهش اين فلز سمي از منابع آلوده كننده طبيعي و يا بازيافت آن از ماخذ و منابع مصنوعي انسان ساخت مثل فاضلابهاي صنايع گرديده است.
سالها روش شيميايي براي خنثي سازي كادميوم در تصفيه فاضلابهاي صنعتي مورد استفاده قرار گرفته است ليكن با عنايت به اينكه در نيمه دوم قرن بيستم ورود كادميوم به چرخه زندگي در كشورهاي صنعتي به طور قابل توجهي رويه افزايش گذاشت و استفاده از روش شيميايي خود داراي اثرات سوء جانبي و بعلاوه هزينه هاي مالي سنگين است لذا فرآيند حذف بيولوژيكي بدليل نداشتن هزينه زياد و آلودگيهاي ثانويه بر محيط مورد توجه قرار گرفته است. اين پايان نامه حذف كادميوم را به طريق بيولوژيكي (فرآيند ناپيوسته يا (بچ) و پيوسته ( كانتينيوس ) نشان داده است. فرآيند ناپيوسته با زمان ماند 12 ساعت براي 21 روز و 24 ساعت بمدت 36 روز و فرآيند پيوسته يا مداوم بمدت 49 روز با استفاده از فاضلاب تصفيه خانه صاحبقرانه تزريق گرديد. و تزريق ميكروارگانيسمهاي آداپته شده با كادميوم به مقياس از 1/0 الي 70 ميلي گرم در ليتر مورد بررسي قرار گرفت.
از بين روشهايي كه براي اندازه گيري كادميوم در ورودي و خروجي مي توانند مورد استفاده قرار بگيرند روش اتميك ابزروبشن بدليل حساسيت و دقت عمل بهتر استفاده گرديده است. در قسمت بچ روزانه 10 ليتر فاضلاب با زمان ماند 12 و 24 ساعت و مداوم با حجم 30 ليتر در شبانه روز و غلظت كادميوم از 1/0 الي 70 ميلي گرم در ليتر تزريق گرديده است و نتايج حاصله 98 درصد حذف كادميوم را نشان مي دهد. در جداول نتايج فاكتورهاي مختلف فاضلاب كه نماينده كيفيت فاضلاب ورودي و خروجي است و همچنين ميزان كادميوم تزريق شده در پساب هر دوره را نشان داده است. موارد سيستم بسته براي مدت 49 روز بررسي شده است.
بر طبق اصول پيش بيني شده هدف اصلي تعيين راندمان حذف كادميوم در سيستم بسته و مداوم و همچنين تعيين ميزان تحمل ميكروارگانيسم نسبت به ميزان مختلف اين فلز سمي بوده است. اين بررسي در آزمايشگاه دانشكده بهداشت انجام شده و با همه مشكلات موجود كه در تامين مواد اوليه و شبانه روزي بودن اين آزمايش راندمان بالاي حذف كادميوم و رشد بسيار خوب جرمهاي بيولوژيكي مشاهده گرديده است. در جداول داخل پايان نامه نشان داده شده است كه با افزايش مقدار كادميوم مقاومت ميكروارگانيسمها رو به كاهش مي رود و راندمان حذف كاهش پيدا مي كند بطوريكه تا غلظت 50 ميلي گرم در ليتر حذف بالاي 90 درصد و از 50 تا 60 ميلي گرم در ليتر حذف 80 درصد و پيش از 60 ميلي گرم در ليتر راندمان حذف كاهش مخصوص دارد. چنين برمي آيد كه فرآيند پيوسته براي حذف غلظتهاي بالاي 60 ميلي گرم در ليتر مناسبتر بوده و نكته حائز اهميت ديگر اينكه قدرت تجمعي كادميوم در ميكروارگانيسم ها تا حد 1000 ميلي گرم در كيلوگرم در لجن مرطوب مي باشد از اين يافته باري Bioloachin & Bioremediation مي توان استفاده نمود.
كلمات كليدي: