مقايسه ميزان تراكم استخوان در دختران مبتلا به اسكوليوز ايديوپاتيك و گروه بدون اسكوليوز

نويسنده: رضا شفيع پور
استاد راهنما: ابراهيم عامري
استاد مشاور: حسن قندهاري
تاريخ دفاع: 1391/07/01
مدرك: دكتراي تخصصي جراحي استخوان و مفاصل (ارتوپدي)
دانشگاه: علوم پزشكي وخدمات بهداشتي درماني تهران، پزشكي، مركز آموزشي پژوهشي درماني شفايحيائيان
چكيده: مقدمه: عليرغم پيشرفتهاي چشمگير در زمينه درمان اسكوليوزايديوپاتيك، اتيولوژي بيماري مشخص نمي باشد. تا كنون مطالعاتي راجع به تراكم كمتر استخوانها در اين بيماري انجام شده است. هدف از انجام اين مطالعه مقايسه تراكم استخوان دختران مبتلا به اسكوليوزايديوپاتيك و افراد سالم مي باشد.
روش اجرا:57 دختر مبتلا به اسكوليوزايديوپاتيك، 12 تا 20 ساله (بدون سابقه بيماري نوروماسكولار، دفورميتي مادرزادي مهره ياسابقه جراحي قبلي ستون فقرات) با 100 نفر فرد سالم در همان محدوده سني مورد مقايسه قرار گرفتند. زاويه انحنا و محل انحنا (بر اساس تقسيم بندي لنكه) در مورد بيماران تعيين شد
.S-BMD, Hip BMDوSpine BMD براي هر 157 نفر با روش جذب سنجي دوگانه با دستگاه هولوژيك مورد ارزيابي قرار گرفت.
نتيجه:ميانگين S-BMD در دو گروه شاهد و بيمار به ترتيب 982.57 و 914.47 بود كه تفاوت معني داري با هم داشت (0.030=P). ميانگين Spine BMD در دو گروه شاهد و كنترل، به ترتيب 0.89و 0.83 بود كه باز هم تفاوت معني داري وجود داشت (0.030=P). ميانگينHip BMD در دو گروه شاهد و بيمار به ترتيب 0.85 و 0.78بود كه تفاوت از نظر آماري معني دار بود (0.004=P).
هر دو گروه، به سه رده سني 13 ساله و كمتر، 14 تا 16 ساله و بالاي 17 سال تقسيم شدند و در سه رده سني مطرح شده، شاخص هاي تراكم استخوان (S-BMD,Hip BMD,Spine BMD) به طور مجزا مقايسه شدند.
با در نظر گرفتن اين تقسيم بندي، S-BMD، Hip BMD وSpine BMD در گروه شاهد نسبت به بيمار، در افراد با سن 13 سال و پايين تر بيشتر بود ولي اين تفاوت از نظر آماري معني دار نبود (به ترتيب 0.630=P،0.634=P و0.723=P).تفاوت S-BMD و Spine BMD بين دو گروه شاهد و بيمار در زير گروه سني 17 ساله و بالاتر از نظر آماري معني دار نبود (به ترتيب 0.694=P و 0.624=P) اما كمتربودن ميانگين Hip BMD در بيماران نسبت به گروه شاهد از نظر آماري معني دار به نظر مي رسيد (0.044=P). در رده سني 14 تا 16 سال ميانگينS-BMD وSpine BMD در گروه بيماران نسبت به گروه شاهد كمتر بود (به ترتيب 0.001=Pو 0.001=P). همچنين ميانگين Hip BMD نيز در گروه بيماران اسكوليوز ايديوپاتيك كمتر بود (0.003=P).
محل Curve بر اساس طبقه بندي Lenke تفاوت معني داري در مقدارS-BMD ، Hip BMD و Spine BMD ايجاد نمي كرد (به ترتيب 0.208=P،0.061=P و 0.274=P).
با افزايش زاويه Curve ميزانS-BMD وSpine BMD كاهش قابل ملاحظه اي نشان مي داد (به ترتيب0.017= Pو 0.016=P) ضمن اينكه Hip BMD نيز با افزايش زاويهCurve كاهش نشان مي داد ولي اين كاهش از نظر آماري معني دار نبود (0.069=P).
خلاصه:با توجه به مطالعه انجام شده ميزان تراكم استخوان هاي افراد مبتلا به اسكوليوز ايديوپاتيك از جمعيت عادي كمتر است و با افزايش زاويهCurve در بين بيماران نيز تراكم استخوانها سير نزولي دارد. البته پي بردن به ماهيت بيماري نيازمند انجام مطالعات بيشتر مي باشد.
كلمات كليدي: