مقايسه عوامل دخيل در وضعيت انكساري دو چشم در بيماران مبتلا به آنيزومتروپيا

نويسنده: كيوان جناب
استاد راهنما: حميد فشاركي
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1383/03/01
مدرك: تخصصي پزشكي رشته چشم پزشكي
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي اصفهان، پزشكي،
چكيده: مقدمه: آنيزومتروپيا با توجه به عوارض آن از جمله تنبلي چشم و اشكال در تطابق و ديد عمقي و مشكلات ناشي از اصلاح آن، از مشكلات پيش روي يك چشم پزشك است. با بررسي و مقايسه عوامل دخيل در وضعيت انكساري دو چشم در بيماران مبتلا به آنيزومتروپيا، مي توان روش درماني مناسب را انتخاب و از بروز عوارض جلوگيري كرد.
مطالعات قبلي انجام شده فاقد دقت لازم جهت اندازه گيري قطر قدامي- خلفي چشم بوده است و نيز چنين مطالعه اي تاكنون در ايران انجام نشده است.
مواد و روشها: نوع مطالعه مقطعي و جهت مطالعه رو به جلو مي باشد. زمان اجرا از 7/10/81 تا 15/12/82 و مكان بيمارستان فيض است. جمعيت مورد مطالعه بيماران مبتلا به آنيزومتروپيا مي باشند كه به بيمارستان فيض مراجعه نموده اند. ملاك انتخاب نمونه بيماراني هستند كه اختلاف sphere equivalent دو چشم آنان 2 ديوپتر يا بيشتر باشد و همكاري لازم را در تعيين قدرت انكساري قرنيه توسط كراتومتر و تعيين طول محور قدامي- خلفي دو چشم توسط اولتراسوند و تعيين عيب انكساري با سيكلوپلژيك توسط رتينوسكوپي و اتورفراكتومتر داشته باشند. بيماراني كه تحت عمل جراحي چشم قرار گرفته اند يا تروما به چشم آنان وارد شده است يا تعيين عيب انكساري آنان مقدور نباشد، از مطالعه خارج مي شوند. روش نمونه گيري غيراحتمالي و متوالي است.
حجم نمونه 112 نفر مي باشد. در اين مطالعه بيماران به 4 گروه تقسيم شدند: آنيزوميوپياي كمتر يا مساوي 3 ديوپتر (آنيزوميوپياي ضعيف)، آنيزوميوپياي بيشتر از 3 ديوپتر (آنيزوميوپياي شديد)، آنيزوهيپروپياي كمتر يا مساوي 3 ديوپتر (آنيزوهيپروپياي ضعيف)، آنيزوهيپروپياي بيشتر از 3 ديوپتر (آنيزوهيپروپياي شديد). داده هاي به دست آمده تحت نرم افزار SPSS بصورت آمار توصيفي، ميانگين و انحراف معيار، خطاي معيار، دامنه تغييرات و ضريب تغييرات تحليل شدند.
نتايج: در كل موارد آنيزومتروپيا، 60 مورد (54%) علت آنيزومتروپيا اختلاف در طول محور قدامي- خلفي و 22 مورد (19%) علت در قدرت انكساري دو چشم و 30 مورد (27%) علت تركيبي از هر دو حالت بود. بنابراين در 81% موارد آنيزومتروپيا اختلاف در طول محور قدامي- خلفي توجيه كننده تمامي يا قسمتي از اختلاف عيب انكساري دو چشم مي باشد. در حاليكه در 46% موارد آنيزومتروپيا اختلاف قدرت انكساري دو چشم توجيه كننده تمامي يا قسمتي از اختلاف عيب انكساري دو چشم مي باشد (نمودار 1-4).
ضريب همبستگي (Coefficient Correlation) بين ميزان آنيزومتروپيا و اختلاف قطر قدامي- خلفي بين دو چشم 0.81 محاسبه شد. بنابراين مي توان نتيجه گيري با افزايش ميزان آنيزومتروپيا دخالت اختلاف قطر قدامي- خلفي دو چشم بيشتر مي شود.
P.Value ضريب همبستگي كمتر از 0.01 بود.
در ميان 112 مورد آنيزومتروپيا، 14 مورد علت آنيزومتروپيا اختلاف در قدرت انكساري عدسي دو چشم بود (Pure Lenticular). 6 مورد آنيزوميوپياي بيشتر از 3 ديوپتر، 3 مورد آنيزوميوپياي كمتر يا مساوي 3 ديوپتر، 5 مورد آنيزوهيپروپياي كمتر يا مساوي 3 ديوپتر بودند. 4 مورد آگزوتروپيا و 2 مورد ايزوتروپيا و 1 مورد Posterior Lenticonus و 1 مورد كراينوسينوستوزيس نيز وجود داشت.
بحث: در اين مطالعه شايعترين عامل دخيل در بروز آنيزومتروپيا اختلاف در طول محور قدامي- خلفي بود كه توجيه كننده تمامي اختلاف عيب انكساري و يا قسمتي از اختلاف عيب انكساري دو چشم بود. اين نتيجه در تمامي 4 گروه آنيزومتروپياي مطالعه شده، بدست آمد. در مطالعه sorsby et al. در سال 1962 نيز اختلاف در طول محور قدامي- خلفي مهمترين عامل دخيل در بروز آنيزومتروپيا بوده است. در اين مطالعه با افزايش ميزان آنيزومتروپيا دخالت قطر قدامي- خلفي بيشتر بود (ضريب همبستگي 0.81) در مطالعه 0.94Sorsby et al بود.
كلمات كليدي: آنيزومتروپيا، آنيزوميوپيا، آنيزوهيپروپيا، سيلكوپلژيك، Anisometropia ،Anisomyopia ،Anisohyperopia ،Cycloplegic