ميزان تطابق مصرف دارو توسط بيمار با روش توصيه شده در بيماران ديابتيك تيپ 2

نويسنده: منيژه اديبي
استاد راهنما: اكبر علي عسگرزاده
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1384/01/01
مدرك: دكترا داروسازي
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي تبريز، داروسازي،
چكيده: مقدمه: كنترل دقيق و سخت گيرانه ديابت با ورزش و رعايت رژيم غذايي و دارويي منجر به كند شدن سير بيماري و ابتلا به عوارض آن نظير نفروپاتي ، نوروپاتي و غيره مي شود. پزشك وتيم مراقب بهداشتي شامل داروساز ،پرستار، متخصص تغذيه و مهمتر از همه خود بيمار در امر كنترل ديابت سهيماند. از طرف ديگر پيروي از رژيم درماني يا compliance نقش به سزايي دركنترل و بهبود بيماران دارد. مااين تحقيق را براي ارزيابي ميزان مطابقت رژيم درماني توصيه شده و رژيمي كه واقعا" توسط بيمار رعايت ميشود ياهمان ميزان compliance در بيماران ديابتي مراجعه كننده به كلينيك غدد و ديابت مركز پزشكي سيناي شهر تبريز طراحي نموديم.روش مطالعه:مطالعهي مقطعي طي مصاحبهي مستقيم و رجوع به پروندههاي 100 نفرازبيماران مراجعه كننده بهكلينيك تخصصي غدد و ديابت انجام شد.ارتباط عوامل مختلفينظير سن، جنس، ميزان تحصيلات، فاصلهءدو مراجعه به كلينيك براي ويزيت هاي دورهاي،وضعيت بيمه،نوع درمان و رژيم درماني، تعداد داروهاي مصرف شده در روزباميزان پيروي بيماران ازرژيم درماني توصيه شده مورد بررسي قرار گرفت.نتايج: تمايلي به افزايش كمپليانس با سن وجود دارد. مبني بر اينكه 634 درصد از اين افراد 60 تا 80 ساله كمپليانس خوب دارند كه اين درصد در سنين پايينتر از 60 سال كمتر است. گر چه به نظر مي رسد كمپليانس مردان بالاتر است ، تفاوت بين دوجنس در ميزان كمپليانس خيلي زياد نمي باشد ( 578درصد زنان داراي كمپليانس خوب در مقابل 639 درصد از مردان ). افزايش ميزان تحصيلات هم باعث افزايش ميزان كمپليانس در بيماران مي شود و درصد افرادي كه كمپليانس بيش از 90(خيلي خوب)دارند، درافراد باتحصيلات دانشگاهي بيشترين مقدار يعني 7333 درصداست. وقتي فاصلهدو مراجعه بهكلينيك براي ويزيتهاي دورهاي كمتر از 30 روز است،100درصد بيماران كمپليانس خوب دارند يعني كاهش فاصله مراجعه باعث افزايش كمپليانس مي شود. وضعيت اقتصادي اجتماعي بيماران هم ،از جمله تحت پوشش بيمه بودن يا نبودن بيماران در ميزان كمپليانس موثر ميباشد ولي به علت كامل نبودن اطلاعات دراين موردتفاوتهاي اشارهشدهاز نظر آماري چندان قابل ملاحظه نبودند. تعداد داروهاي مصرف شده در روز باعث كاهش كمپليانس مي شود( 80خوب براي15 دارو و 46براي 510 دارو ) ولي باافزايش تعداد داروهاي مصرف شده در روز از 10 به بالا كمپليانس مجددا" افزايش مي يابد.( 888درصد خوب براي 1520 دارو در روز).كمپليانس درتك دارودرماني در 594 درصد خوب درمقابل 603 درنوع درمان تركيبي ميباشد.اضافه شدن انسولين به رژيم درماني نيز باعث كاهش چندان كمپليانس نمي شود.
نتيجه گيري: ميزان دلبستگي بيمار به رعايت روشهاي توصيه شده براي كنترل بيماري در ديابت تيب 2 براي رسيدن به اهداف درمان شديدا" بااهميت مي باشد مطالعه بعضي ازعوامل مداخله گردراين دلبستگي نشان مي دهد كه در صورت بهبود روش هاي آموزش بيماران مي توان اين عوامل مداخله گر را به صورت مطلوبي تحت تاثير قرار داد.
كلمات كليدي: ديابت تيپ2 ,كنترل,كمپليانس