روشهاي زدايش طعم و بو از آب درياچه سد استقلال (ميناب)

نويسنده: محمدرضا خاني
استاد راهنما: محمود اسدي
استاد مشاور: شريعت، ايماندل، مصداقي نيا، ناصري، واعظي
تاريخ دفاع: 1368/11/05
مدرك: كارشناسي ارشد مهندسي بهداشت محيط
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي تهران، دانشكده بهداشت، مهندسي بهداشت محيط
چكيده: بندرعباس با جمعيتي بالغ بر 450000 نفر بعنوان يكي از بنادر و شهرهاي بسيار مهم و حساس كشور كه در سواحل خليج فارس واقع گرديده، با داشتن آب و هواي گرم و مرطوب و تابستانهاي طاقت فرسا و داغ با مشكل كم آبي روبرو بوده است. براي رفع مشكل كم آبي اين شهر، سد استقلال در حومه شهر ميناب احداث گرديد كه بهره برداري از اين سد از سال 61 آغاز شد. آبخيز سد تقريباً عاري از آلودگي و اثرات آن در كيفيت آب ناچيز است. آب خاصي كه از درياچه سد ميناب برداشت مي گردد. وارد تصفيه خانه ميناب شده و پس از طي قسمتي از فرآيند تصفيه (فلوكولاسيون و ته نشيني با خط لوله اي بطول تقريبي 90 كيلومتر به تصفيه خانه شهر بندر عباس منتقل مي گردد. دراين تصفيه خانه، آب نيمه تصفيه، پس از عبور از صافيهاي شني و كلرزني جهت مصرف به شبكه آب شهر فرستاده مي شود.
پس از مدت كوتاهي بهره برداري از اين سد، مشكل پيدايش طعم و بو در آب آشاميدني شهر بندرعباس موجبات نارضايتي و شكايات مردم را فراهم نمود كه پس از بررسي و تحقيق مشخص شد، علت پيدايش طعم و بو در آب درياچه سد ميناب رشد و تكثير جلبكهاي آناسيس تيس، پاندورينا، دينوبريون، تابلاريا، اٌاسيس تيس و ميكروسيس تيس مي باشد. رشد جلبكهاي مذكور در شرايط مساعد و سپس مردن و از بين رفتن آنها باعث متلاشي شدن پيكره و ساختمان اين ارگانيسمهاي آبزي مي شود. در اثر اين استحاله تركيبات آلي ژئوزمين و 2- متيل ايزوبرنئول به آب وارد شده كه اين دو تركيب مولد طعم و بوي خاكي، كپكي و ماندگي در آب درياچه سد ميناب
مي باشد و سبب نامطبوع شدن كيفيت آن مي شوند.
نظر به اينكه سيستم تصفيه آب در تصفيه خانه هاي ميناب و بندرعباس در وضعيت فعلي قادر به حذف و زدايش طعم و بوي توليد شده نمي باشد. لذا عليرغم اينكه روشهاي مختلفي جهت زدايش طعم و بو از آب وجود دارد، با توجه به امكانات موجود در تصفيه خانه هاي ميناب و بندر عباس و در نظر گرفتن ساير شرايط محلي و بومي و مسائل اقتصادي، استفاده از پودر كربن فعال و شناورسازي با هواي محلول (PAC/ DAF ) پيشنهاد مي شود. پيش بيني مي شود اين روش با توجه به قابليت انعطاف و عدم نياز به استفاده دائم در طول سال جهت زدايش طعم و بو (چون در ايام بخصوص از سال مشكل طعم و بو بسيار شديد مي گردد) ساير مزايايي كه دارد، اهداف مورد نظر در حذف و زدايش طعم و بو از آب درياچه سد ميناب را تامين نمايد. مقدار مصرف پودر كربن فعال بين 1 تا 50 ميلي گرم در ليتر با ميانگين حدود 5 ميلي گرم در ليتر پيشنهاد مي شود.
كلمات كليدي: