بررسي عملكرد مركز تحقيقاتي درماني ديابت استان يزد در كنترل ديابت مراجعه كنندگان به اين مركز

نويسنده: محمود فلاحتي مروست، منصور شريفي ارداني، احمد اسلامي
استاد راهنما: محمد افخمي اردكاني، محمدرضا شريفي
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1379/01/01
مدرك: دكترا عمومي
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي شهيد صدوقي يزد، پزشكي،
چكيده: ديابت قندي چهارمين دليل شايع مراجعه بيماران به پزشك است و نزديك به 15% هزينه هاي مراقبتهاي بهداشتي را در ايالات متحده به خود اختصاص داده است و با اين حال هنوز بعنوان يك علت عمده مورتاليتي و موربيديتي هاي جامعه باقي مانده است. بررسي هاي اخير توسط مجامع مختلف ديابت نشان داده اند كه كنترل مستمر سطح قند خون درحد نزديك به طبيعي و درمان ريسك فاكتورهاي ديگر قلبي عروقي، اگر نتواند تمام عوارض ناتوان كننده اين بيماران را پيشگيري نمايد، مسلما قادر به پيشگيري و تاخير در بروز بسياري از آنها خواهد بود.
مركز تحقيقاتي درماني ديابت استان يزد كه از سال 1366 توسط معاونت پژوهشي دانشگاه علوم پزشكي شهيد صدوقي يزد تاسيس شده تا به حال 9739 بيمار ديابتي را تحت پوشش دارد و با ارائه خدمات بهداشتي و درماني در جهت پيشگيري از عوارض و درمان اين بيماران همگام با برنامه هاي ملي كميته كشوري ديابت عمل مي نمايد.
اين مطالعه از نوع توصيفي بوده و به روش مقطعي و سرشماري در زمستان 1378 بر روي پرونده هاي موجود در اين مركز انجام گرفت و از بين آنها 1330 پرونده فعال بدست آمد كه مورد بررسي قرار گرفت.
اكثر بيماران (99.3%) مبتلا به ديابت نوع دو (NIDDM) بودند و اكثريت بيماران بين 40 تا 70 سال، سن داشتند. همچنين 86.1% بيماران تحت درمان با قرصهاي خوراكي قرار داشتند. ديابت بيماران به نحو مناسبي كنترل نشده بود و فقط 18.1% بيماران تحت كنترل مطلوب ديابت قرار داشتند.
در اين مطالعه مشخص گرديد كه مردان بيش از زنان موفق به كنترل بيماري ديابت خود شده بودند و با افزايش BMI، قند خون ناشتاي بيماران (FBS) بهتر كنترل شده بود. علاوه بر اين مشخص گرديد كه با افزايش مدت زمان ابتلا ميزان كنترل ديابت ضعيف تر صورت گرفته بود.
همچنين با افزايش طول مدت زمان درمان نيز كنترل ديابت بيماران ضعيف تر شده بود. نكته ديگر اينكه بيماراني كه در مراحل آغازين بيماري ديابت بودند و از رژيم غذايي و ورزش پيروي مي كردند، نسبت به بيماراني كه مدت زمان طولاني تري ابتلا به ديابت داشتند و تحت درمان با قرص و انسولين قرار داشتند، بنحو بهتري بيماري ديابت خود را كنترل نموده بودند.
با توجه به اينكه هر درجه از موفقيت در كنترل قند خون در پيشگيري و كاهش عوارض بيماري بسيار موثر مي باشد و امروزه سهم عمده درمان و پيشگيري از ديابت به عهده خود بيمار گذاشته شده است بايستي به تمامي بيماران به نحو مطلوبي در مورد بيماري ديابت و عواقب بد عوارض ناشي از آن، ناشي از آن، آموزش و آگاهي داده شود و اين آموزشها تكرار شود تا موجب يادگيري بهتر و افزايش اعتماد به نفس آنها شود. همچنين به مقدار كافي دارو و امكانات مناسب در اختيار مركز ديابت قرار گيرد تا در آينده شاهد كنترل مطلوبتر ديابت بيماران باشيم.
كلمات كليدي: