بررسي اختلال ليپيدها در عوارض ماكروواسكولار و ميكروواسكولار ديابت وابسته به انسولين

نويسنده: سحرناز اردلان نژاد
استاد راهنما: مسعود اميني، معصومه صادقي
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1382/11/01
مدرك: دكتراي حرفه اي پزشكي
دانشگاه: دانشكده علوم پزشكي اصفهان، پزشكي،
چكيده: مقدمه: ديابت شيرين يك گروه هتروژن از بيماري هاي متابوليك است، كه مشخصه آن افزايش مزمن قند خون و اختلال متابوليسم كربوهيدرات، چربي و پروتئين مي باشد.
عوارض عروقي ديابت شامل عوارض ماكروواسكولار (درگيري قلبي-عروقي، بيماري هاي عروق محيطي و بيماري هاي عروق مغزي) و عوارض ميكروواسكولار شامل (نفروپاتي، نوروپاتي و رتينوپاتي) مي باشد.
علت عمده مرگ بيماران ديابتي به دليل بيماري هاي قلبي-عروقي مي باشد، كه در اين افراد 4-2 برابر از افراد عادي شايع تر است.
هدف كلي: تعيين و مقايسه اختلال ليپيدها در عوارض ميكروواسكولار و ماكروواسكولار در بيماران مبتلا به ديابت وابسته به انسولين هدف كلي اين مطالعه مي باشد.
مواد و روشها: اين مطالعه مقطعي بوده و روش نمونه گيري به طريق آسان بوده است و افراد مورد مطالعه بيماران ديابتي وابسته به انسولين بوده اند كه حداقل 10 سال از زمان تشخيص بيماري آنها گذشته است و در مركز تحقيقاتي-درماني صديقه طاهره پرونده داشته اند.
بيماران در سه گروه 50 نفري شامل افراد با عوارض ميكروواسكولار، ماكروواسكولار و بدون عارضه بررسي شدند. جهت بررسي عوارض ماكروواسكولار از بيماران در مورد سابقه سكته، بالون و پيوند عروق كرونر سوال شد. در مورد نفروپاتي ديابتي، پروتئين ادرار 24 ساعته بررسي شد و در مورد رتينوپاتي نتيجه معاينات چشم پزشكي بيماران بررسي گرديد. در حالت ناشتا ليپيدهاي خون شامل LDL كلسترول، HDL كلسترول، تري گليسيريد و كلسترول توتال بررسي شد. سپس اطلاعات به نرم افزار SPSS 11 وارد شده و با آزمونهاي Chi-square و Odd ratio مورد بررسي قرار گرفت.
نتايج: طبق بررسي هاي انجام شده در اين مطالعه، ميانگين ميزان كلسترول در گروه ماكروواسكولار (53.8±232 mg/dl) مي باشد كه از دو گروه بيماران با عوارض ميكروواسكولار و بدون عارضه بيشتر است و تفاوت ميانگين ميزان كلسترول در دو گروه ماكروواسكولار و بدون عارضه (P=0.001) تفاوت معني دارتري دارد.
ميانگين ميزان تري گليسيريد در گروه ماكروواسكولار 132±275 mg/dl مي باشد كه از دو گروه ديگر بيشتر است و همچنين تفاوت ميانگين ميزان تري گليسيريد در دو گروه ماكروواسكولار و بدون عارضه (P=0.001) نسبت به دو گروه ديگر تفاوت معني دارتر است.
ميانگين ميزان LDL كلسترول (34±124 mg/dl) در گروه ماكروواسكولار مي باشد كه دو گروه ديگر بيشتر است.
ميانگين ميزان HDL كلسترول در گروه ميكروواسكولار (11±40 mg/dl) مي باشد كه از دو گروه ماكروواسكولار و بدون عارضه كمتر است و ميانگين HDL كلسترول تنها در دو گروه ميكروواسكولار و بدون عارضه (P=0.033) تفاوت معني دار دارد.
بحث: طبق نتايج حاصله از اين مطالعه و بررسي مطالعات ديگر، اختلال ليپيدها مي تواند به عنوان ريسك فاكتور مهم در جهت ابتلا و پيشرفت عوارض ماكروواسكولار و ميكروواسكولار ناشي از ديابت سهيم باشد همچنان كه ميانگين ميزان كلسترول در گروه ماكروواسكولار و ميكروواسكولار از گروه بدون عارضه بالاتر است، كه اين نتيجه در مورد ميزان تري گليسيريد و LDL كلسترول نيز مطرح مي باشد. بنابراين متوجه مي شويم كه بايد در جهت بررسي اختلال ليپيدها به عنوان يك ريسك فاكتور مهم بها داده شود و با تشخيص و درمان به موقع آن بتوان ابتلا و پيشرفت اين عوارض را تا اندازه اي به تعويق انداخت.
كلمات كليدي: ديابت، انسولين، ميكروواسكولار، ماكروواسكولار، ليپيد