بررسي كارايي گاز دي اكسيد كلر جهت حذف رنگ از فاضلاب صنعت نساجي

نويسنده: عليرضا سعيدي
استاد راهنما: فروغ واعظي
استاد مشاور: اشرف السادات مصباح، كاظم ندافي، جعفر نوري
تاريخ دفاع: 1380/07/29
مدرك: كارشناسي ارشد مهندسي بهداشت محيط
دانشگاه: دانشگاه علوم پزشكي تهران، دانشكده بهداشت، مهندسي بهداشت محيط
چكيده: بدون شك آشكارترين اثري كه يك فاضلاب تصفيه نشده بوجود مي آورد از مواد رنگي باقي مانده آن ناشي مي شود. البته تا بحال چندين روش براي حذف رنگ از فاضلابهاي نساجي ( رنگرزي) پيشنهاد شده است ولي هيچكدام بدرستي موثر ولقع نشده اند. فرآيند انعقاد كه متداولترين روش محسوب
مي شود براي غالب رنگهاي محلول جوابگر نبوده، بعلاوه تشكيل لجن زياد در طي عمل بعنوان يك عامل مزاحمت ساز محسوب مي شود و هزينه تصفيه را افزايش مي دهد. فرآيندهاي بيولوژيكي نيز همه رنگينه هاي تجاري را نتوانسته است رنگزدائي نمايد. زيرا اكثر رنگها براي موجودات ذره بيني داراي سميت بوده و بعلاوه بعلت پيچيده بودن ملكول قابل تجزيه بيولوژيكي نيستند. به اين ترتيب توسل به ديگر روشهاي تصفيه و حذف رنگ ضروري بنظر مي رسد. فرآيندهاي اكسيداسيون با استفاده از مواد شيميايي اكسيد كننده علاوه بر تجزيه رنگ ديگر ناخالصي هاي موجود در فاضلاب را نيز بمقدار قابل توجهي كاهش مي دهد. يك روش اكسيداسيون در تصفيه رنگرزي استفاده از دي اكسيد كلر مي باشد. اين گاز علاوه بر زنگ زدايي قادر به كاهش ميزان مواد آلي و گندزدايي نيز مي باشد. در كشور ما رنگهاي بازيك، راكتيو، اسيدي، ديسپرس+ راكتور و ديسپرس+ خمي + پيگمنت مهمترين رنگ هاي مورد استفاده در صنعت نساجي محسوب مي شود. درصد افزايش شدت عبور نور در طول موج حداكثر جذب( در دامنه طول موج 350 تا nm 750 بعنوان يك معيار براي سنجش شدت رنگ حقيقي نمونه) درصد كاهش ملاحظه شده در اين تحقيق براي ميزان COD براي تصفيه نمونه هاي سنتتيك تهيه شده از رنگ هاي آب بازيك، نارنجي راكتيو و قرمز اسيدي تحت غلظت هاي بطور معمول ملاحظه شده در پساب هاي تخليه شده از كارخانجات نساجي 6/44، 67، 81 و درصد كاهش COD بترتيب 75، 24، 3/31 بدست آمده است. تصفيه فوق در زمان هاي تماس بترتيب 60، 20، 20 دقيقه ( زمان ماند لازم براي رنگبري حداكثر ) و تحت غلظتهاي ClO2 بترتيب 8/36، 4/18 و mg/l 5/18 صورت گرفته است. درصد افزايش عبور نور براي فاضلابهاي واقعي مرحله رنگرزي كارخانجات نساجي شامل نمونه هاي مخلوط رنگ هاي ديسپرس+ راكتيو و ديسپرس+ خمي+ پيگمنت بترتيب 4/30، 1/28 و درصد كاهش COD بترتيب 3/49، 2/41 مي باشد. تصفيه فوق در زمان هاي تماس بترتيب 30، 60 دقيقه و تحت غلظتهاي ClO2 بترتيب 8/35، mg/l 7/29 صورت گرفته است. در خاتمه لازم به ذكر است كه مهمترين عوامل موثر بر كارايي دي اكسيد كلر در حذف رنگ از فاضلاب PH، زمان تماس و غلظت دي اكسيد كلر مي باشد اما مسلماً ماهيت و يا به عبارت ديگر تركيب شيميايي خود رنگ و ديگر مواد مصرفي در كارخانه هاي نساجي داراي نقش تعيين كننده در انتخاب روش اصلي رنگ زدايي از فاضلاب نساجي مي باشد و قطعاً با تقويت مراحل پيش تصفيه و حذف عوامل مزاحم درصدهاي بالاتري از حذف رنگ بوسيله ClO2 قابل حصول خواهد بود.
كلمات كليدي
1-فاضلاب نساجي
2-حذف رنگ
3-دي اكسيد كلر
4-اكسيداسيون شيميايي
كلمات كليدي: