هپاتيت و فراواني نسبي ناقلين هپاتيت B در يكصد دندانپزشك داوطلب استان اصفهان

نويسنده: حجت اله آقا اسماعيلي
استاد راهنما: پريچهر غلياني
استاد مشاور:
تاريخ دفاع: 1374/10/01
مدرك: دكترا دكتراي دندانپزشكي
دانشگاه: دانشكده علوم پزشكي اصفهان، دندانپزشكي، دهان و دندان
چكيده: انتشار بيماريهاي مسري از جمله سندرم نقص ايمني اكتسابي كه امروزه به ايدز معروف است، در جوامع رو به افزايش بوده و حساسيت زيادي نسبت به اينگونه بيماريها در بين مردم ايجاد كرده است. دندانپزشكان و بيمارانشان از لحاظ ارتباط ويژه و نزديك محيط دهان و وسايل دندانپزشكي با ريسك بزرگي مواجه هستند. ايدز توسط ويروسي از خانواده رتروويروسها تحت عنوان ويروس نقص ايمني انساني تيپ يك (HIV-1) ايجاد مي گردد. رتروويروسها خانواده اي از ويروسها هستند كه حاوي مقدار زياد RNA نسبت به DNA مي باشند. رتروويروسها فقط درون سلولهاي ميزبان تكثير مي يابند. HIV درون لنفوسيت هاي نوع T4 و ماكروفاژهاي انساني، 2 دسته سلولي كه براي سيستم ايمني حياتي مي باشند، تكثير مي يابد. از طريق تماس جنسي، تماس با خون و تركيبات خوني و در دوران جنيني از مادر به جنين منتقل مي گردد. تماس جنسي به همراه مبادله مايعات بدن عمده ترين علت براي انتقال و دريافت با HIV مي باشد. استفاده از مواد مخدر با سوزنهاي مشترك نيز دليل عمده اي در انتقال ويروس مي باشد. HIV توسط تماس عادي روزمره منتقل نمي گردد. تست ELISA روشي براي يافتن آنتي بادي عليه HIV در خون است. افرادي كه آلوده به ويروس نقص ايمني انساني هستند بيماريهاي مختلفي از عفونتهاي ساده و بدون نشانه تا نقصهاي شديد ايمني را تجربه مي كنند.
دو سيستم دسته بندي كه يكي از آنها سيستم CDC مي باشد بطور گسترده اي براي توضيح و تفسير مراحل بيماري بكار مي رود. سيستمCDC بصورت زير خلاصه مي شود. گروهI: آلودگي حاد بوسيله گروه II: آلودگي بدون نشانه باHIV گروه III: لنفادنوپاتي عمومي مقاوم گروه IV : بيماريهاي همراه با HIV كه بيماران اين گروه از نظر كلينيكي بسيار متفاوتند و نشانه هايي از آلودگي به همراه لنفادنوپاتي مشاهده ميگردند. بر اساس يافته هاي كلينيكي بيماران گروه IV را مي توان به چند گروه، تقسيم نمود:
A: سندرم تلف شدگي B: بيماريهاي عصبي C: بيماريهاي عفوني ثانويه D: سرطانهاي ثانويه E: شرايط ديگر حاصل از HIV
بطور كلي هيچ درمان موثر و يا هيچ واكسني كه از ابتلا به HIV جلوگيري كند شناخته نشده است. گرچه چند مورد تحت آزمايش قرار گرفته است. سه نوع داروي مورد استفاده وسيع قرار گرفته اند:1- داروهاي كه تكثير HIV را مهار مي كنند (زيدوويودين) 2- داروهايي كه سيستم ايمني را تحريك مي كنند. 3- داروهاي موثر در درمان عفونتهاي فرصت طلب (پنتاميدين) و نئوپلاسماي مسئول در اثرات مرگبار.
در بسياري از موارد، ضايعات از اولين نشانه هاي AIDS هستند. فاصله زماني ميان آلودگي باHIV و ظهور اين ضايعات ناشناخته است . براي درمان شناخت ميزان كاهش ايمني بيمار حائز اهميت است. بسياري از ضايعات دهاني يا اطراف دهاني در رابطه با آلودگي بوسيله HIV تشخيص داده شده اند اين ضايعات شامل:
1- كانديديازيس
2- ساركوم كاپوزي
3- لوكوپلاكياي دهاني
4- ژنژيويت وپريودنتيت حاصله از HIV
5- هرپس سيمپلكس
6- زگيلها
در مورد دندانپزشكان ريسك آلوده شدن به ويروس هپاتيت B بسيار بيشتر از شانس آلودگي به ويروسHIV مي باشد. راههاي انتقال ويروس HIV از فرد آلوده به پرسنل ارائه دهنده خدمات بهداشتي شامل عفونتهاي ناشي از سوزنها و تيغهاي مورد استفاده، مواجهه گسترده با خون و ساير مايعات بدن توسط ارائه دهنده خدمات پرستاري و يا تماس مستقيم با خون و يا آلودگي ناشي از غشاء مخاطي آلوده به خون مي باشد. عناصر ضد عفوني كننده كه پيشنهاد مي شود شامل يدوفور، هيپوكلريت سديم، فنل- وگلوتارآلدئيد مي باشد. توصيه هايي كه براي كنترل عفونت در كارهاي دندانپزشكي لازم است شامل:
1- گرفتن تاريخچه كامل پزشكي از بيمار
2- حفاظت با پوشيدن دستكش، ماسك، عينك و gown جراحي
3- پوشاندن سطوح مورد استفاده وسايل بوسيله زرورق آلومينيوم يا كاغذ پيچيده پلاستيكي براق
4- استفاده از رابردم، پمپ هاي خلاء با سرعت زياد كه باعث كاهش استعداد عفوني شدن مي گردند.
كلمات كليدي: