بررسي ميزان آگاهي و بكارگيري اصول ايمني در پيشگيري از ابتلا به هپاتيت ويروسي B در ماماها و دانشجويان مامايي اطاق زايمان بيمارستانهاي رفرال دانشگاه علوم پزشكي گيلان در سال 1382

سيزدهمين كنگره بيماريهاي عفوني و گرمسيري ايران

21 الي 25 آذر 1383، تهران - ايران

نوع ارائه: سخنراني
چكيده:

مقدمه: هپاتيتهاي ويروسي يكي از پنج عامل عفوني مرگ زودرس انسان در سطح جهان است. هر ساله حداقل يك ميليون نفر از جمعيت جهان در اثر هپاتيتهاي ويروسي تلف مي شوند. علاوه بر گروه بيماران در معرض خطر نظير تالاسمي- هموفيلي- همودياليزي، پرسنل حرف بهداشتي- درماني نيز بعلت تماس مداوم با ناقلين و بيماران مبتلا، شانس بيشتري براي آلودگي دارند. ماماها و دانشجويان مامايي بدليل نوع شغل خود همواره در معرض خون و مايعات بدن بيماران قرار مي گيرند و به تبع آن در معرض ابتلا به بيماريهايي چون هپاتيت B مي باشند. البته دانشجويان بدليل نداشتن تجربه كاري و آشنا نبودن با فنون كار باليني بيش از ساير افراد در معرض خطر مي باشند از طرفي اتاق زايمان بعلت تماس زياد با خون و مايعات بدن بيماران و فوريت بيشتر پروسيجرها مورد پژوهش بپردازند تا حتي الامكان با تدوين برنامه هاي آموزشي موثر زمينه ارتقاء كيفيت خدمات را فراهم آوريم.
هدف: پژوهش حاضر يك مطالعه توصيفي است كه به بررسي ميزان آگاهي و بكارگيري اصول ايمني در پيشگيري از ابتلا به هپاتيت B در ماماها و دانشجويان مامايي و تعيين رابطه بين ميزان آگاهي با ميزان بكارگيري اصول ايمني در ماماها و دانشجويان مامايي مراكز رفرال دانشگاه علوم پزشكي گيلان پرداخته است.
مواد و روشها: نمونه هاي مورد پژوهش در اين مطالعه 130 نفر بودند (65 نفر ماما و 65 دانشجوي مامايي كه واحد كارآموزي در عرصه خود را دراين بخش مي گذراندند) نمونه گيري به صورت سرشماري بوده است. ابزار گردآوري اطلاعات، پرسشنامه سه بخشي (بخش اول: مشخصات دموگرافيك؛ 4 سوال، بخش دوم: آگاهي 16 سوال و بخش سوم: نحوه بكارگيري اصول ايمني 17 سوال) 37 سوالي بوده است. براي تعيين روايي پرسشنامه از روش اعتبار محتوي استفاده گرديده است و براي كسب اعتماد علمي از روش آموزش مجدد استفاده شده است. پرسشنامه ها بطريق خود گزارش دهي توسط واحدهاي مورد پژوهش پاسخ داده شده بود. جهت تجزيه و تحليل يافته هاي پژوهش از آزمونهاي آماري چون تست دقيق فيشر و كاي دو استفاده گرديده است.
نتايج: نتايج آماري نشان داد كه اكثريت واحدهاي مورد پژوهش در هر دو گروه از نظر ميزان آگاهي در سطح خوب (68.3%) قرار داشتند و از نظر آزمون كاي دو بين آگاهي دانشجويان مامايي و ماماهاي شاغل اختلاف معني داري وجود ندارد.(0.874=P) اكثريت واحدهاي مورد پژوهش گروه دانشجويان (98.2%) واكسيناسيون كامل داشتند و حتي اكثريت واحدهاي مورد پژوهش گروه ماماهاي شاغل (85.3%) تاريخچه واكسيناسيون كامل را اعلام نمودند. اكثريت واحدهاي گروه دانشجويان (88.9%) بدنبال واكسيناسيون تيتراژ آنتي بادي را انجام نداده اند و اكثريت واحدهاي گروه ماماهاي شاغل (45.9%) بدليل عدم آگاهي بدنبال واكسيناسيون تيتراژ آنتي بادي را انجام نداده اند. اكثريت دانشجويان مامايي (51%) اصول ايمني را در پيشگيري از هپاتيت B در سطح متوسط رعايت مي نمودند. اكثريت ماماهاي شاغل (68%) اصول ايمني را در پيشگيري از هپاتيت B در سطح متوسط رعايت مي نمودند و براساس آزمون كاي دو بين ميزان بكارگيري اصول ايمني ماماها و دانشجويان مامايي اختلاف معني داري وجود نداشت. (به ترتيب 0.213=P=0.713 P) براساس آزمون كاي دو ارتباط معني داري بين دو عامل ميزان آگاهي و ميزان بكارگيري اصول ايمني وجود نداشت. (0.713=P)
بحث: براساس يافته هاي پژوهش جهت بهبود و ارتقاء كيفي رعايت اصول ايمني توسط دانشجويان و ماماهاي شاغل مي توان با برگزاري برنامه هاي آموزشي در دانشگاهها و ضمنا با برگزاري دوره هاي بازآموزي و آموزش ضمن خدمت توسط برنامه ريزان آموزشي و مديران سطوح درمان و بهداشت در جهت ارتقاء سلامت جامعه، يا صرف وقت و هزينه كمتر در رابطه با درمان بيماران و ارائه مراقبت با كيفيت بيشتر قدم برداشت.