تأثير آموزش نظريۀ ذهن بر بهبود مهارت‌هاي اجتماعي دانش‌آموزان با ناتواني هوشي تحولي

فصلنامه پژوهشي توانبخشي

دوره 14 - شماره 2

نوع مقاله: Original Article
چكيده:

هدف: تحول نظريۀ ذهن در كودكان، به‌عنوان يكي از جنبه‌هاي شناخت اجتماعي، در سال‌هاي اخير پژوهشگران متعددي را به خود متوجه كرده است. هدف پژوهش، تعيين تأثير آموزش نظريۀ ذهن بر مهارت‌هاي اجتماعي دانش‌آموزان پسر دچار ناتواني هوشي تحولي در مشكين‌شهر بود. روش بررسي: در مطالعۀ آزمايشي حاضر، از طرح پيش‌آزمون‌ ـ پس‌آزمون با گروه كنترل استفاده شد. دانش‌آموزان پسر دچار ناتواني هوشي تحولي ۸تا۱۲ سال شاغل به تحصيل در مشكين‌شهر (۴۳ نفر) به روش تمام‌شماري، به آزمون‌هاي نظريۀ ذهن پاسخ دادند. دانش‌آموزاني كه در گذراندن آزمون‌ها موفق نشدند (۳۹ نفر) به‌عنوان نمونه انتخاب شدند و معلم‌هاي آن‌ها مقياس درجه‌بندي مهارت‌هاي اجتماعي (گرشام و اليوت، ۱۹۹۰) را تكميل كردند. سپس دانش‌آموزان به دو گروه كنترل و آزمايش تقسيم شدند. گروه آزمايش در ۸ جلسۀ آموزشي (به‌مدت ۲ هفته، هر جلسه ۳۰ دقيقه) شركت كردند. بعد از پايان جلسات آموزشي، تمامي‌دانش‌آموزان با آزمون‌هاي نظريۀ ذهن و مقياس درجه‌بندي مهارت‌هاي اجتماعي مجدداً ارزيابي شدند. داده‌ها با استفاده از تحليل هم‌پراكنش تحليل شد. يافته‌ها: نتايج تحليل هم‌پراكنش نشان داد كه پس از مداخلۀ آموزشي، عملكرد گروه آزمايش در شاخص مهارت‌هاي اجتماعي و همكاري و خويشتن‌داري، به‌طور معنا‌داري (۰٫۰۰۱=P) بالاتر از گروه كنترل بود؛ اگرچه، دو گروه در مؤلفۀ ابراز وجود با يكديگر تفاوت معنادار نداشتند. نتيجه‌گيري: آموزش نظريۀ ذهن به دانش‌آموزان دچار ناتواني هوشي تحولي، موجب بهبود مهارت‌هاي اجتماعي و مؤلفه‌هاي آن مي‌شود و ضامن موفقيت آن‌ها در تعامل‌هاي اجتماعي در بزرگ‌سالي به‌شمار مي‌آيد.

The Effect of Theory of Mind Training on Social Skills Improvement in Intellectually Disabled Students
Article Type: Original Article
Abstract:

Objective: The development of theory of mind is considered as one aspect of social cognition by researchers and have attracted their attention in recent years. The purpose was to determine the effect of theory of mind training on social skills in male students with intellectual disability in Meshkinshahr City. Materials & Methods: In present experimental study, pretest-posttest design with control group were used. All intellectually disabled male students (aged 8-12 years old) who educating in Meshkinshahr (43 individuals) answered to theory of mind tests. Students who could not pass the tests (39 individuals) selected as a sample and their teachers completed Social Skills Rating Scale (SSRS; Gresham & Elliot, 1990) for them. They assigned randomly to experimental and control groups. Experimental group participated in 8 training sessions (for 2 weeks, 30 minutes per session). After last session, theory of mind tests and SSRS administered for all subjects again. Data were assesed with analysis of covariance. Results: Analysis of covariance showed that experimental group performed better than control group in social skills index, cooperation and self-control components significantly (P=0.001). But, two groups were not significantly different in assertion component. Conclusion: theory of mind training leads to improvement in social skills and its components of intellectually disabled students and will guarantee their success on these areas in adulthood.

قیمت : 20,000 ريال